Nozaninbegim Mamurjonova
“Instagramda qanday pul ishlash mumkin?” Bu savolni O‘zbekistonda har kuni minglab odam qidiradi. Talaba qo‘shimcha daromad izlaydi, yosh ona uydan chiqmasdan ishlash yo‘lini, kichik biznes egasi esa mijoz topishni. Qidiruv natijalari esa ko‘pincha ikki xil bo‘ladi: yo “kuniga bir soat ishlab, oyiga ming dollar” degan va’dalar, yo hech narsani aniq aytmaydigan umumiy maslahatlar.
Aslida hammasi ancha oddiyroq. Va ancha halolroq.
Auditoriya bor, savol — pul qayerda?
Avval raqamlarga qaraylik. DataReportal ma’lumotiga ko‘ra, 2025-yil oktabr holatida O‘zbekistonda internetdan 33 milliondan ortiq odam foydalangan, bu aholining qariyb 89 foizi. Instagram reklamasi esa 14,1 million kishiga yetib borgan — bu kattalarning yarmidan ko‘pi. Bir yil ichida bu raqam qariyb 42 foizga o‘sgan. NapoleonCat hisobicha, 2026-yil avgustida Instagram foydalanuvchilari soni 17,5 millionga yaqinlashgan, eng katta guruh esa 18–24 yoshdagilar.
Boshqacha aytganda, Instagram bugun O‘zbekistonda eng katta vitrinalardan biri. Odamlar u yerda yangiliklarni o‘qiydi, kafe tanlaydi, kiyim sotib oladi va bir-biriga tavsiya beradi. Brendlar ham shu yerda.
Auditoriya bor joyda pul ham bor. Faqat u qayerdan kelishini to‘g‘ri tushunish kerak.
Instagram o‘zi pul to‘laydimi?
Ko‘pchilikni hayron qoldiradigan javob: O‘zbekistonda — yo‘q.
Instagram’da ichki monetizatsiya vositalari bor. Obunalar orqali obunachilar oylik to‘lov qilib, maxsus kontent oladi. Sovg‘alar orqali tomoshabinlar Reels ostida kreatorga pul yuboradi. Bonuslar esa ko‘rishlar uchun platformaning o‘zi to‘laydigan dastur. Lekin Meta yordam markazidagi ro‘yxatlarga ko‘ra, obunalar va sovg‘alar O‘zbekistondagi kreatorlar uchun mavjud emas. Bonuslar faqat taklif asosida va ayrim davlatlarda beriladi. Ko‘rishlar uchun to‘lagan Reels Play bonusi esa 2023-yil martida to‘xtatilgan, u ham faqat AQShdagi kreatorlar uchun edi.
Ya’ni Instagram sizga ko‘rishlar uchun o‘zi pul o‘tkazmaydi. Yuz ming ko‘rish olgan video ham, bir million ko‘rish olgan video ham platformadan bir so‘m keltirmaydi. Pul boshqa joydan keladi — brendlar va mijozlardan.
Bu yomon xabar emas. Bu shunchaki qayerga qarash kerakligini ko‘rsatadi.
Brendlar bilan reklama
Eng mashhur yo‘l. Brend sizga to‘laydi, siz esa uning mahsulotini Stories, post yoki Reel orqali auditoriyangizga ko‘rsatasiz. Mashhur blogerlarning reklama narxlari haqidagi xabarlar vaqti-vaqti bilan matbuotda chiqadi va raqamlar haqiqatan ham katta.
Muammo shundaki, bu yo‘l asosan katta blogerlar uchun ochiq. Bir necha ming obunachisi bor akkauntga brendlar kamdan-kam o‘zi yozadi. Yozsa ham, narx har safar alohida kelishiladi. Qancha so‘rash kerak? Oldindan to‘lov olish kerakmi? Video yoqmasa nima bo‘ladi? Bunday kelishuvlar ko‘pincha og‘zaki bo‘ladi va to‘lov ham faqat kelishuvga bog‘liq bo‘lib qoladi.
Shuning uchun to‘g‘ridan-to‘g‘ri reklama — auditoriyasi allaqachon katta bo‘lganlar uchun yaxshi yo‘l. Boshlayotganlar uchun esa u ko‘pincha yopiq eshik.
UGC: auditoriya emas, kontent uchun to‘lov
Kichik va o‘rta akkauntlar uchun eng tez o‘sayotgan yo‘l — UGC. Bu yerda brend sizning obunachilaringiz uchun emas, siz yaratgan kontent va uning natijasi uchun to‘laydi.
Farqni misolda ko‘rish oson. Tasavvur qiling, sizda 3 000 obunachi bor. To‘g‘ridan-to‘g‘ri reklama uchun bu kam. Lekin agar siz mahsulotni tabiiy ko‘rsata olsangiz va videongiz obunachilaringizdan tashqariga chiqib, ko‘p odamga yetib borsa, brend uchun aynan shu natija muhim. Instagram algoritmi Reels’ni faqat obunachilarga emas, yangi tomoshabinlarga ham ko‘rsatadi. Yaxshi video kichik akkauntdan ham katta auditoriyaga yetib borishi mumkin.
OQIM aynan shu modelda ishlaydi. Siz reklama loyihasiga qo‘shilasiz, brif asosida Reel tayyorlaysiz, brend tasdiqlagach joylaysiz va har 1 000 ta ko‘rish uchun daromad olasiz. Kreator uchun eng past stavka — 1 000 ko‘rishga 14 000 so‘m. Demak, eng past stavkada ham 20 000 ko‘rish 280 000 so‘m, 150 000 ko‘rish esa 2 100 000 so‘m bo‘ladi.
Narxni kelishish, brend qidirish yoki to‘lovni kutib yurish kerak emas. Shartlar oldindan ma’lum, ko‘rishlar avtomatik hisoblanadi, pul esa loyiha yakunlanib, 7 kunlik tekshiruvdan so‘ng kartaga yuboriladi. Buning uchun Instagramda kamida 1 000 ta obunachi bo‘lishi kifoya. Qanday boshlash haqida UGC kreator bo‘lish bo‘yicha maqolamizda batafsil yozganmiz.
Hamkorlik havolalari
Uchinchi yo‘l — hamkorlik havolalari. Siz mahsulotni maxsus havola yoki promokod orqali tavsiya qilasiz va shu havola orqali bo‘lgan har bir savdodan foiz olasiz. Bu model onlayn do‘konlar, ta’lim platformalari va turli xizmatlar orasida tobora ko‘payib bormoqda.
Bu yo‘lning kuchli tomoni — davomiylik. Bir marta yaxshi tavsiya qilingan mahsulot bir necha oy davomida savdo keltirishi mumkin. Zaif tomoni ham aniq: pul faqat savdo bo‘lganda keladi. Videongiz yuz ming ko‘rish olsa-yu, hech kim sotib olmasa, daromad nol bo‘ladi. Shuning uchun affiliate auditoriyasi sizga ishonadigan va aniq mavzuda ishlaydigan kreatorlar uchun yaxshi ishlaydi.
O‘z mahsulotingiz yoki xizmatingiz
To‘rtinchi yo‘l eng eski va ehtimol eng barqaror yo‘l. O‘zbekistonda qo‘lda yasalgan buyumlar, kiyim, shirinliklar, fotosessiya, konsultatsiya va onlayn darslar ko‘pincha aynan Instagram orqali sotiladi. Ba’zi kichik bizneslarning sayti ham, do‘koni ham yo‘q, faqat Instagram sahifasi bor.
Bu yerda akkaunt do‘konga, Reel esa reklamaga aylanadi. Obunachilar soni emas, xaridorlar oqimi muhim. 2 000 obunachisi bor, lekin har hafta buyurtma oladigan tort ustasi 50 000 obunachisi bor, lekin hech narsa sotmaydigan sahifadan ko‘proq pul ishlaydi.
Bizneslar uchun kontent
Beshinchi yo‘l — o‘zingiz uchun emas, boshqalar uchun kontent qilish. Video olish va montajni yaxshi bilsangiz, kafe, do‘kon, klinika yoki o‘quv markazlari uchun Reels tayyorlab berishingiz mumkin. Ularga muntazam kontent kerak, lekin ko‘pchiligida buni qiladigan odam yo‘q.
Bu ish ko‘proq xizmat ko‘rsatishga o‘xshaydi. Mijoz topish, kelishish, muddatlarga rioya qilish va tuzatishlar bilan ishlash kerak bo‘ladi. Lekin oylik kelishuv bilan ishlaydigan bir necha doimiy mijoz barqaror daromad beradi.
Bir yo‘l bilan cheklanmang
Ko‘p kreatorlar bitta yo‘l bilan to‘xtab qolmaydi. Odatda ular bir-birini to‘ldiradi. UGC loyihalar video qilish ko‘nikmasini o‘stiradi va muntazam daromad beradi. Yaxshi videolar auditoriyani oshiradi. Auditoriya o‘sgani sari brendlar to‘g‘ridan-to‘g‘ri yozishni boshlaydi, affiliate havolalar esa ko‘proq savdo keltiradi.
Muhimi — boshlash. Instagramda pul ishlashning eng qiyin qismi birinchi daromad. Undan keyin jarayon ancha tushunarli bo‘ladi.
Qaysi takliflardan qochish kerak?
Qidiruvda “like bosib pul topish” yoki “video ko‘rib pul ishlash” kabi takliflar ko‘p uchraydi. Ular deyarli har doim ikki xil bo‘lib chiqadi. Yo firibgarlik: avval “ro‘yxatdan o‘tish uchun” yoki “hisobni faollashtirish uchun” pul so‘raladi, keyin aloqa uziladi. Yo soatlab vaqt oladigan va ramziy pul to‘lanadigan “topshiriqlar”.
Nakrutka ham yo‘l emas. Soxta obunachilar sahifadagi raqamni oshiradi, lekin videongizni ko‘rmaydi va hech narsa sotib olmaydi. Buning ustiga, brendlar va platformalar bunday sahifalarni tez aniqlaydi. Bir marta nakrutka bilan ushlangan akkauntga ishonchni tiklash qiyin.
Qoida oddiy: sizdan oldindan pul so‘rashsa yoki mehnatsiz tez daromad va’da qilishsa, bu — xavf belgisi.
Pul ishlay boshlagach
Instagram orqali topilgan pul — to‘laqonli daromad. U soliqqa ham tortiladi, shuning uchun o‘zingizga mos soliq maqomini oldindan o‘ylab qo‘ygan ma’qul. Ko‘p kreatorlar uchun bu murakkab emas, faqat e’tiborsiz qoldirmaslik kerak.
Instagram O‘zbekistonda ko‘rishlar uchun o‘zi pul to‘lamaydi. Lekin brendlar to‘laydi, mijozlar to‘laydi, bizneslar to‘laydi. Katta akkauntlar uchun eng tabiiy yo‘l — reklama. Qolganlar uchun esa eng qulay boshlanish nuqtasi — UGC.
OQIM’da profilingizni yarating va ko‘rishlaringizni daromadga aylantiring.
